Жоғарғы Сот жасанды интеллектке негізделген аналитиканы Қазақстанның барлық соттарына енгізді

Қазақстанның Жоғарғы Соты елдің барлық соттарында азаматтық істер бойынша "Судьяның цифрлық көмекшісі" сервисін іске қосқалы жатыр. Бұл туралы Stan.kz ақпарат агенттігі хабарлайды.

Жоба Жоғарғы Сот төрағасы Асламбек Мерғалиевтің тапсырмасы бойынша жүзеге асырылып жатыр және бұл сот жүйесін ауқымды цифрландырудың бір бөлігі.

Жаңа сервис Жоғарғы Сот басшылығы, Сот әкімшілігі және өңірлік соттар қатысқан кеңесте таныстырылды.

“Мұндай технологияларды енгізу Президенттің "Жасанды интеллект дәуіріндегі Қазақстан" атты Жолдауында белгіленген бағытқа сай келеді. Соңғы жылдары соттар электронды істерге, материалдарды автоматты бөлу жүйесіне, экстерриториялық соттылыққа және процестерді ішінара роботтандыруға көшті”, – деді Асламбек Мерғалиев.

Енді цифрландыру жаңа деңгейге көтеріліп, судьялардың жұмысына сот тәжірибесін талдауға көмектесетін жасанды интеллект негізіндегі құралдар енгізіліп жатыр. Бұл жүйе Астана қаласының, сондай-ақ Жамбыл, Қарағанды және Маңғыстау облыстарының соттарында бір жарым жыл бойы сынақтан өткізілді. Нәтижесінде бұл құралдың шынымен пайдалы екені және судьялар тарапынан сұранысқа ие болғаны анықталды.

“Сервис судьяға ұқсас істерді іріктеп береді, сот тәжірибесін талдайды және тіпті даудың ықтимал нәтижесін болжауға да мүмкіндік береді. Бұл ретте талап-арыздың егжей-тегжейі, тараптардың уәждері және басқа да маңызды мән-жайлар ескеріледі”, – деді Сот әкімшілігінің басшысы Наиль Ахметзакиров.

Техникалық жағынан жаңарту

Жүйенің техникалық бөлігі де айтарлықтай жаңартылды: бұрын ол шамамен 4 миллион дерек бірлігін өңдей алса, қазір бұл көрсеткіш 15 миллионға дейін жетеді. Сонымен қатар жүйе бір мезетте мыңға дейін сұранысты орындай алады.

Жасанды интеллект:

• Талап-арызды құрылымдауға;
• Даудың мәнін тұжырымдауға;
• Тараптардың ұстанымдарын бөліп көрсетуге;
• Құжаттармен қазақ және орыс тілдерінде жұмыс істеуге көмектеседі.

Сонымен қатар сот жүйесінде тәжірибені бақылау күшейтіліп, статистика жаңартылды. Бұл жалпы үрдістен айтарлықтай ерекшеленетін шешімдерді анықтауға және соттардың жұмысын тереңірек талдауға мүмкіндік береді.

Пилоттық кезең барысында технологиялар өз тиімділігін көрсетті: судьялардың жүктемесі азайып, істерді қарау сапасы артты.

Мысалы, Астана соттарында тараптар ел бойынша орташа көрсеткішпен салыстырғанда жиі татуласуға келген. Процеске қатысушылар алдын ала ұқсас істер мен ықтимал салдарлар туралы ақпарат алып отырды, бұл өз мүмкіндіктерін шынайырақ бағалауға және ұзақ даулар мен артық шығынсыз келісімге келуге көмектесті.