Қазақстанда 31 қаңтардан бастап зейнетақы жинақтарын ипотека пайызын төлеуге қолдануға болмайды

Фото: Shutterstock.com

31 қаңтардан бастап қазақстандықтар зейнетақы жинақтарын ипотека бойынша пайыз төлеуге пайдалана алмайды. Енді біржолғы зейнетақы төлемдері тек негізгі қарызды өтеуге бағытталады. Тиісті өзгерістер 2026 жылғы 13 қаңтардағы министрлік бұйрығымен енгізілді. Бұл туралы Stan.kz ақпарат агенттігі хабарлайды. 

Мәліметтерге сенсек, өнеркәсіп және құрылыс министрінің міндетін атқарушының 2026 жылғы 13 қаңтардағы бұйрығымен тұрғын үй жағдайларын жақсарту үшін біржолғы зейнетақы төлемдерін пайдалану қағидаларына өзгерістер мен толықтырулар енгізілді. 

Енді зейнетақы жинақтарын тек негізгі қарызды өтеуге ғана қолдануға болады, ал ипотека бойынша пайыздарды төлеуге пайдалануға рұқсат етілмейді.

Бұған дейін 6-тармақтың 4-тармақшасында зейнетақыдағы артық қаражатты тұрғын үй жағдайларын жақсартуға, оның ішінде тұрғын үй сатып алу немесе жеке тұрғын үй салу үшін алынған ипотекалық тұрғын үй қарызы бойынша берешекті толық немесе ішінара өтеуге пайдалануға болатыны көрсетілген еді. Ал жаңа редакцияда бұл қаражат тек қарыздың "негізгі сомасын" өтеуге бағытталатыны нақты жазылған.

Арнайы шот ашқаннан кейін өтініш беруші зейнетақы қаражатын пайдалану үшін электронды өтінішті толтырады. Өтініште:

• шот нөмірі,
• пайдалану мақсаты,
• қолжетімді сома көрсетіледі
• өтініш берушінің ЭЦҚ-сымен расталады.

Бұрын осы өтініште жеке табыс салығын (ЖТС) ұстап қалу және аудару тәсілі де көрсетілуі тиіс еді. Бұйрықта тұрғын үй құрылыс жинақтары туралы шарт бойынша құқықтарды беру тек:

• жұбайына (жұбайына),
• жақын туыстарына
• рұқсат етілетіні көрсетілді. Олар бұл құқықтарды үшінші тұлғаларға бере алмайды.

Егер растайтын құжаттар ұсынылмаса, қаражат өтініш берушінің БЖЗҚ-дағы (ЕНПФ) шотына қайтарылады.

Ал қате аударым болған жағдайда уәкілетті оператор 3 жұмыс күні ішінде БЖЗҚ-ға өтініш берушінің келісімі бар хабарлама жібереді. Осыдан кейін БЖЗҚ 5 жұмыс күні ішінде ақшаны өтініш берушінің шотына қайта аударады. Бұйрық 2026 жылғы 31 қаңтардан кейін күшіне енеді. Ал жеке табыс салығын ұстап қалуды алып тастауға қатысты нормалар 2026 жылғы 1 қаңтардан бастап қолданысқа енгізілген.

• Қазақстанда ипотека бойынша сыйақы мөлшерлемесі 2026 жылдың шілдесіне дейін төмендетілмейтін болды

• Көпбалалы отбасылар мен ипотека төлейтіндер енді салықтан жеңілдік ала алмайды

Еске салайық, бұған дейін “Отбасы” банк 12 желтоқсаннан бастап пластикалық операцияларға біржолғы зейнетақы төлемдерін пайдалану бойынша өтінімдерді қабылдауды тоқтатты. Желтоқсан айында түскен өтініштердің жалпы сомасы 1,8 миллиард теңге. Банк Бірыңғай жинақтаушы зейнетаұы қоры қаражатының делдалдар арқылы мақсатсыз пайдаланылу қаупін байқағандықтан, 12 желтоқсаннан бастап өтініш қабылдауды тоқтатты. Қазір 6 294 өтініш қаралу үшін қалдырылған.