Гренландия қорқады, Канада дайындалуда: Трамп аралға басып кіру жоспарын әзірлеуді тапсырды

Фото: Ашық дереккөз

АҚШ президенті Дональд Трамп өзінің арнайы жасағы командирлеріне Гренландияға басып кіру жоспарын әзірлеуді тапсырды. Бұл туралы Stan.kz ақпарат агенттігі The Mail on Sunday басылымына сілтеме жасап хабарлайды.

Басылым деректерінше, президенттің айналасындағы саяси қырандар, әсіресе кеңесші Стивен Миллер Венесуэла лидері Николас Мадуроны ұстағаннан кейін, енді аралды Ресей мен Қытай әрекет жасамай тұрып, тезірек басып алғысы келеді.

Британдық дипломаттардың айтуынша, Трампты осындай қадамға итермелеген себептің бірі – халықтың назарын АҚШ экономикасының нашар жағдайынан ауыстыру. Әсіресе биыл жыл соңында өтетін аралық сайлаулар алдында бұл маңызды. Өйткені сайлаудан кейін Конгресстегі бақылауды демократтар қолына алуы мүмкін. Дегенмен, бұл радикалды әрекет оны Британ премьер-министрі Кира Стармермен қақтығыстыруы және НАТО-ның бөлінуіне әкелуі мүмкін.

Дереккөздердің айтуынша, Трамп Арнайы операциялар біріктірілген командалығына (JSOC) Гренландияға басып кіру жоспарын әзірлеуді тапсырған. Бірақ Біріккен штабтар комитеті оны заңсыз деп тауып, Конгресстің қолдауы жоқ екенін ескертті.

“Бұл Трамптың НАТО-ны жоюға ұмтылысы болуы мүмкін”

Дипломаттар "эскалациялық сценарий" жасап, онда Трамп күш немесе саяси қысым арқылы Гренландияның Даниямен байланысын үзуі мүмкін деп болжайды. Ал кей деректерде ең нашар сценарийде бұл жағдай "НАТО-ны іштен бұзу" деп сипатталған.

Кейбір еуропалық шенеуніктер Трампты қолдайтын радикалды MAGA фракциясының шынайы мақсаты осында деп күдіктенеді. Конгресс Трампқа НАТО-дан шығуға рұқсат бермесе де, Гренландияны басып алу Еуропалықтарды альянс мүшелігінен бас тартуға мәжбүр етуі мүмкін. Трамп НАТО-ны жоюға ұмтылса, бұл ең ыңғайлы жол болуы ықтимал.

Канаданың бұрынғы қауіпсіздік кеңесшісі Уэсли Уорк Трамптың Венесуела мен Гренландияға әрекеттерін Канада үшін соңғы дабыл сигналдары деп атады. Бұл АҚШ бұрынғыдай сенімді ел еместігін көрсетеді.

Көптеген аналитиктер АҚШ армиясының Канадаға әскери шабуыл жасауына күмәнмен қарайды. Бірақ Трамп экономикалық қысым арқылы әрекет етуі мүмкін. Венесуеладағы қадамдары оның Батыс жарты шарында басымдыққа жетуге дайын екенін көрсетті.

• Трамп АҚШ-тың 66 халықаралық ұйымнан шығуы туралы меморандумға қол қойды

• АҚШ Венесуэланың Ресей қарамағындағы мұнай танкерін басып алды

Канада армиясы қазіргі жағдайда жаһандық қауіпке дайын емес. Негізгі және резервтік күштері 100 мыңнан аз адам. Үкімет әскери санын көбейтуді және қару-жараққа инвестиция жасауды жоспарлап отыр. Бірақ оның әсері дереу болмайды.

Оның үстіне Канада экспортының шамамен 70%-ы АҚШ-қа кетеді. USMCA жеңілдіктерін тоқтату немесе жаңа баж салығын енгізу Канадаға экономикалық ауыр соққы беруі мүмкін. Сол себепті Канада саудасын әртараптандыруға тырысуда. Әсіресе Азия нарығына бағыттауда. 

Еске салсақ бұған дейін америкалық журналисттің АҚШ дүниежүзілік соғысқа дайындалып жатыр деген мәлімдемесі туралы хабарлаған едік.