85 жастағы қарағандылық арнайы білімі болмаса да ең күрделі математикалық есептерді шығарып жүр

Фото: Видеодан скриншот

85 жастағы Қарағанды тұрғыны Ермекбай Жолдыбеков ең күрделі математикалық есептерді оңай шешеді. Мұндай есептерді кейде тіпті академиялық ортадағы адамдардың өзі шеше бермейді. Арнайы білімі болмаса да, ол жастайынан натурал сандарды қосудың ерекше әдісін жасап, өз формулаларын шығарған. Бұл еңбектері ғылыми басылымдарда жарияланған. Бұл туралы Stan.kz ақпарат агенттігі 24KZ-ке сілтеме жасап хабарлайды.

Ермекбай Жолдыбеков бала кезінен-ақ математикаға ерекше қабілет танытқан. Ауыл шаруашылығы институтында оқып жүргенде ол ең қиын есептердің өзін оңай шығарып, ғалымдардың мойындауына ие болған. Үшінші курста оқуын тоқтатса да, математиканы өз бетінше зерттеуді жалғастырды. Тіпті ауыл шаруашылығында жұмыс істеп жүргенде де табиғи құбылыстарды зерттеп, математикалық есептерді, мысалдар мен теңдеулерді шешудің өз әдістері мен тәсілдерін ойлап тапқан.

“Университетте мен бір ғалымға екі жобамды көрсетіп, оларды өзім жасағанымды дәлелдедім. Сол кісінің мені мойындағаны алғашқы үлкен жетістігім болды. Бірақ ұсынылған қызметтерден бас тартып, кітап оқып, білімімді жалғастыру үшін ауылға оралдым. Саналы түрде шопан болдым – мал бағып жүріп, математикалық есептер шығаруды жалғастырдым”, – дейді зейнеткер.

Әуесқой математик натурал сандарды қосудың ерекше әдісін жасап, бұрышты үшке бөлу туралы ғылыми мақала дайындаған. Ол өз зерттеулерін Халықаралық математиктер қауымдастығының форумында таныстырып, нәтижелерін Ресейдің “Квант” журналында жариялаған.

“Алғаш рет ол өзінің қабілетін бесінші сыныпта көрсетті – емтиханда жетінші сынып деңгейіндегі есептерді сенімді түрде шығарған. Кейде тіпті мұғалімдердің өзі одан көмек сұрайтын, өйткені ол есептерді шешудің ерекше жолдарын табатын. Өз тәсілін батыл қорғап, әрқашан өз жолымен жүруден қорықпайтын”, – дейді өлкетанушы Тұңғышбай Мұқан.

Ермекбай Жолдыбеков өз бетімен математикалық жұмбақтар құрастырып, оларды газеттерде жариялаған. Сондай-ақ қазақ ертегілерінің желісі бойынша есептер ойлап тапқан. Бұдан бөлек, ақсақал ғарыш пен Жердің құрылысына да қызығады. Ол көрнекі құралдарды өз қолымен жасайды. Оның бір құрылғысы Жердің тартылыс күшін көрсетеді.

“Осы макеттің көмегімен мен Жердің тартылыс күшін дәлелдедім. Құрылғының әр миллиметрін өзім есептедім. Кейін бұл жұмысымды Қарағанды университетінде көрсеттім, онда оған жоғары баға берілді”, – дейді Ермекбай Жолдыбеков.

Зейнеткер мектеп оқушыларымен жиі кездесіп, оларды “ғылымдар патшайымы” саналатын математикаға қызықтыруға тырысады. Оның сөзінше, математикасыз айналамыздағы әлемді түсіну және анық әрі логикалық ойлауды үйрену қиын.