Қазақстандық ата-аналар мектеп формасын алып тастау туралы петиция жариялады
Мектепке дайындық кезінде міндетті мектеп формасын алып тастау идеясы тағы да көтерілді. Еркін форманы жақтаушылар бір жыл бұрын жарияланған петицияны қайта бастады. 146 000 адам бұл бастаманы қолдап дауыс берді. Айтуларынша, мектеп киімі қымбат, әрқашан сапалы бола бермейді және өзін-өзі көрсету мүмкіндіктерін шектейді. Бұл туралы Stan.kz ақпарат агенттігі 31-арнаның “Информбюро” жаңалықтар бағдарламасына сілтеме жасап хабарлайды.
Кейбіреулер үшін мектеп формасы тәртіп пен теңдіктің символы, ал басқалары үшін олар қажетсіз шығын мен шектеулерді білдіреді. Петиция авторлары киім бағасы 100 000 теңгеге дейін жетуі мүмкін және жеткізушілерді таңдау көбіне шектеулі деп тұжырымдайды. Стандартты киім орнына авторлар стандартты іскерлік киім кодексін енгізуді ұсынады.
“Баланың қандай түсті белдемше немесе шалбар кигені кімді алаңдатады? Бұл олардың білім деңгейін жақсарта ма? Менің ойымша, мектеп жарғысында киім стилі мен белдемше ұзындығын нақты анықтау жеткілікті”, “Маңыздысы - сыртқы келбет емес, білім сапасы”, “Түсі өте нашар, ал форма екі балаға 100 000 теңгеден асуы мүмкін”, – деді ата-аналар.
Дүкеншілер мектеп оқушыларының ата-аналарына бірдей жиынтықтардың орнына бірдей түстегі және стильдегі әртүрлі киімдерді сатып алуға кеңес береді. Бұл көп ақша үнемдеуге мүмкіндік береді.
“Мысалы ұлға 5000 теңгеге шалбар, жейде 4000 теңгеге, жемпір 6000 теңгеге алса жеткілікті. Сонымен қатар спорттық костюм, орта есеппен, 10 000 теңге. Әр балаға 25-26 000 теңге болады”, – деді саудагер Олеся Омарханова.
Мектеп формасын жақтаушылар стандартталған сыртқы келбет оқушыларды тәртіпке келтіруге және әртүрлі табысы бар отбасылардан шыққан балалар арасындағы айырмашылықтарды білдірмеуге көмектесетініне сенімді. Бірақ сарапшылар форма талаптарының шамадан тыс бақылауға әкелмеуі керек деп санайды.
“Мектеп формасының соншалықты қатаң реттелуі, біркелкі болуы және т.б. маңызды емес. Ең бастысы балалардың жайлылығы мен ыңғайлылығы болуы керек, себебі олар күннің жартысын мектепте өткізеді. Менің ойымша, еркін форма жұма не сенбіде болуы керек. Біз біртіндеп осыған көшуіміз керек. Бірақ менің ойымша, мұғалімдердің менталитеті әлі дайын емес”, – деді қоғам қайраткері Гүлнәр Омарова.
Психологтар кеңірек көзқараспен қарауды ұсынады. Баланың өзін-өзі көрсетуіне тек мектеп ережелері емес, сонымен қатар олардың тәрбиесі, қоршаған ортасы және топтағы орны да әсер етеді. Сонымен қатар форма бірлікті нығайтып, бірыңғай командаға тиесілілік сезімін тудыра алады.
“Жасөспірімге белгілі бір ережелер бар екенін және бұл ережелер белгілі бір топ ішінде сақталуы керек екенін және олар сол топтан тыс жерде бұл ережелерден тәуелсіз бола алатынын түсіндіру маңыздырақ. Әрине, жасөспірімдерге өздерін басқа жолдармен – үйірмелерде, қауымдастықтарда, бос уақытта немесе әлеуметтенуде көрсетуге мүмкіндік беруге болады”, – деді психолог Анастасия Утинанс.
Оқу-ағарту министрлігі формаға қатысты қатаң ережелер азайып келе жатқанын атап өтті. Мектептердің ата-аналарға белгілі бір өндірушіні таңуға құқығы жоқ. Форма стилін білім беру мекемесі анықтағанымен, ата-аналар кез келген бөлшек сауда желісінен форма сатып алып, өндірушіні өздері таңдай алады.
