Қазақстанда жосықсыз құрылыс салушылар 4 санатты "қара тізімге" енгізілмек

Фото: Stan.kz

1 шілдеде Қазақстан жосықсыз құрылыс салушылар тізімін қалыптастырудың үлгілік ережелерін бекіту туралы бұйрық шығаруды жоспарлап отыр. Нормативтік құқықтық актінің жобасы бұған дейін қоғамдық талқылауға ұсынылған. Бұл туралы Stan.kz ақпарат агенттігі хабарлайды. 

Құжат тұрғын үйді сатып алуды жоспарлап отырған азаматтарға нұсқаулық ретінде жүреді. Жаңа жүйе нарықтың ашықтығын арттыруға және үлескерлердің құқықтарын қорғауға бағытталған.

Ережеге сәйкес, тізім жергілікті атқарушы органдармен бірлескен құрылыс жүйесі арқылы электронды түрде жүргізіледі. Тізілімнің жалпыға қолжетімді бөлігі бірыңғай тұрғын үй құрылысы операторының веб-сайтында қолжетімді. Бұл сатып алушыларға келісімшартқа қол қоймас бұрын құрылыс салушыларды тексеруге мүмкіндік береді.

Оқыңыз

Алматыда шенеуніктер жалған құрылыс лицензияларын сатқан Оқыңыз

Тізілім тәуекелге негізделген және төрт санатты қамтиды.

• Бірінші санатқа үлескерлерден қаражат жинауға ресми рұқсатсыз құрылыс салатын компаниялар кіреді. Бұл тек хабарландыру саясаты, одан шығу үшін әкімдіктен рұқсат, бірыңғай оператордан кепілдік алу немесе құрылысты аяқтау жеткілікті.
• Екінші санатқа мерзімдерді өткізіп алу, жұмысты тоқтату немесе үкіметтің бұйрықтарын елемеу сияқты жоғары тәуекел көрсеткіштері бар құрылыс салушылар кіреді. Олар заңбұзушылықтар жойылғанша тізімде қалады.
• Үшінші санат заңды тұлғалар үшін ең қатаң болады. Оған заңды бұзғаны немесе міндеттемелерді орындамағаны үшін сотталған компаниялар кіреді. Бұл санатта болу мерзімі – үш жыл.
• Төртінші санатқа проблемалы деп танылған тұрғын үй кешендер кіреді. Олар тізімнен алып тасталмайды.

Тізімге енгізілу тек беделге қауіп төндірмейді. Үшінші санаттағы компанияларға тізімнен шығарылғанға дейін үлескерлерден қаражат жинауға тікелей тыйым салынады. Сонымен қатар банктер мен басқа да қаржы институттары шешім қабылдаған кезде бұл ақпаратты ескереді.

Құрылыс салушылар оларды тізімге енгізу туралы шешімге сотқа дейінгі немесе сот тәртібімен шағымдана алады. Дегенмен апелляциялық шағым шешімнің күшін тоқтатпайды. Бұл компания өз кінәсіздігін дәлелдегенше немесе заңбұзушылықтарды түзеткенше тізімде қалады.

Мамандар тізім нарықты адал емес компаниялардан тазартуға және ірі ойыншылар арасындағы тәртіпті жақсартуға көмектеседі деп санайды.

Министрлік нормативтік құқықтық актінің жобасы қазір мемлекеттік органдар мен ұйымдардың, соның ішінде "Атамекен" Ұлттық кәсіпкерлер палатасының қарауында екенін хабарлады. Құжатты қоғамдық талқылау 24 сәуірге дейін жалғасады.

Еске салсақ, Сенат жаңа Құрылыс кодексінен жосықсыз құрылыс салушылар тізімін алып тастауды ұсынған еді.